Start it@KBC heeft berekend dat AI in 2025 in totaal 46,9 % van het totale aantal start-ups zal vertegenwoordigen
De grootste accelerator van Europa analyseerde de gegevens van 1.839 start-ups die tussen 2014 en vandaag deelnamen. De opmars van AI is duidelijk. En alles wijst erop dat hun aantal zal blijven groeien.
In de categorie software, die 63,3 % van de deelnemende start-ups vertegenwoordigt, is de opmars van AI bijzonder opvallend: 74 % van alle huidige software-start-ups zijn AI-bedrijven. In 2025 vertegenwoordigt AI in totaal 46,9 % van het totale aantal start-ups. Een spectaculaire stijging, aangezien AI over de hele periode 2014-2025 slechts 11,8 % van het aantal software-start-ups vertegenwoordigt, ofwel 6,5 % van het totaal.
In de categorie hardware vormt mechatronica met 72,2% de grootste subcategorie. Over de hele periode 2014-2025 vertegenwoordigde deze categorie 46,8%, ofwel 7,6% van het totale aantal start-ups. Mechatronica verwijst naar mechanische systemen die hardware, elektronica en software combineren: auto’s, robots, geavanceerde productieapparatuur, enz.
“In korte tijd is AI de technologie van dit moment geworden: bijna de helft van de start-ups houdt zich er vandaag de dag mee bezig. En aangezien we nog maar aan het begin staan, verwachten we dat hun aantal zal blijven groeien”, zegt Lode Uytterschaut, oprichter en CEO van Start it @KBC.
Boeiend, maar riskant
Tegelijkertijd is het risico op een zeepbel zeer reëel: er stroomt momenteel veel geld naar AI. “In dit tempo zal vroeg of laat het kaf van het koren worden gescheiden. Ethische kwesties, zoals chatbots die racistische uitspraken doen of mensen die chatbots als therapeut gebruiken zonder zich bewust te zijn van de risico’s op het vlak van privacy, zijn uitdagingen waar we nog geen antwoord op hebben. Bovendien zal AI evolueren van een vooral ‘verklarende’ naar een meer uitvoerende functie: dat is spannend, maar ook erg riskant.”
Ondanks het bubbel-effect is AI dankzij de vele toepassingen niet meer weg te denken uit ons dagelijks leven. Dit in tegenstelling tot bijvoorbeeld blockchain, waarvan het toepassingsgebied veel beperkter is en dat, zoals verwacht, zijn modegril heeft gehad, met een zeer beperkt aandeel van 0,7 % in de periode 2014-2025.
Wat het bedrijfsmodel betreft, wint B2B ruimschoots van B2C, met in 2025 75,5 % van het totale aantal B2B-startups, tegenover 24,5 % B2C. Lode Uytterschaut ziet dit als “een logisch percentage, gezien de historische positie van België als klein B2B-land met een ontwikkelde dienstensector in de gefragmenteerde Europese markt, maar hoger dan de internationale gemiddelden, die tussen 60 en 65 % liggen. Ter vergelijking: Y Combinator, ’s werelds belangrijkste accelerator, bekend om zijn B2B-oriëntatie, telde in 2023 70 % B2B-startups.”
Software trekt investeerders het meest aan; hardware trekt de grootste bedragen aan
Als we kijken naar de technologieën die het populairst zijn bij investeerders, zien we dat het merendeel van de investeringen naar software gaat: 80%, tegenover 19% voor hardware. De resterende 1% valt onder geen van beide categorieën.
“Het is niet verwonderlijk dat software populairder is bij investeerders: de opstartkosten zijn lager en de schaalbaarheid is hoger. Bovendien zijn er geen lange ontwikkelingstermijnen of logistieke problemen die het plaatje vertroebelen, terwijl iteratie eenvoudig is en de marginale kosten per verkocht ‘artikel’ minimaal zijn. Met andere woorden, het is veel minder complex om te implementeren dan hardware”, legt Andy Gijbels, CTO, Start it @KBC, uit. Gezien het potentieel en de populariteit van AI verwachten we dat de investeringen in software de komende jaren zullen blijven stijgen, ook al zal er vroeg of laat een terugval komen, wanneer duidelijk wordt dat niet alle AI-startups die aan hetzelfde idee werken, zullen overleven. We verwachten zelfs dat dit binnen twee jaar zal gebeuren, wanneer start-ups die vandaag geld inzamelen maar onvoldoende tractie vinden, opnieuw zonder middelen zullen komen te zitten.
Medtechs trekken het meeste geld aan
Het feit dat er meer investeringen naar software gaan, betekent niet dat hardware-startups minder kans hebben om geld op te halen: aangezien er meer software-startups zijn, trekken ze logischerwijs meer investeringen aan. Ze halen echter gemiddeld niet de grootste investeringen per investering binnen: die ‘eer’ komt toe aan medtech-start-ups, die hun producten moeten laten goedkeuren en testen voordat ze zelfs maar aan productie of commercialisering kunnen denken.
Ook mechatronica en andere hardware-subcategorieën hebben een hogere kapitaalbehoefte dan software. De lage positie van AI in deze ranglijst kan worden verklaard door een recentheidsbias: de meeste AI-startups zijn nog te jong om kapitaal aan te trekken, wat het gemiddelde sterk naar beneden haalt.
Start-ups van Start it @KBC hebben meer overlevingskansen
Van de 1.839 start-ups die sinds 2014 aan het programma hebben deelgenomen, is 67 % vandaag nog actief. De start-ups van Start it @KBC doen het veel beter dan het algemene gemiddelde: na vijf jaar bestaat ongeveer 73 % van hen nog steeds, tegenover slechts 51 % volgens een internationale benchmark voor start-ups die risicokapitaal hebben aangetrokken.
Opmerkelijk is ook dat 221 start-ups uit de Start it @KBC-stal al meer dan 1 miljoen euro hebben opgehaald, 119 zelfs meer dan 2 miljoen. Samen hebben ze meer dan 1,1 miljard euro opgehaald en meer dan 12.000 banen gecreëerd, waardoor dit ecosysteem een van de grootste werkgevers van België is geworden. Bekende namen als Aikido Security, Bolt, Loop Earplugs, Conveo, Keyrock, Segments.ai, Crazy Games en Ritchie behoren tot de grootste successen.